Haalbaarheidsstudie Poeder Actief Kool in combinatie met doekfiltratie, IPMV-thema Poederkool

In dit IPMV-project wordt voor de Nederlandse situatie de haalbaarheid onderzocht van poederkooldosering in combinatie met het gebruik van een doekenfilter. Hiermee wordt poederkool gescheiden van het gezuiverde water en vermindert de uitspoeling. Dit zou het poederkoolproces goedkoper en duurzamer kunnen maken.

De technologie die in dit project wordt onderzocht betreft een combinatie van nageschakelde poederkooldosering en doekfiltratie. Het proces bestaat uit een contacttank waarin poederkool wordt gedoseerd aan de afloop van de nabezinktank. Vervolgens worden coagulant) en flocculant (samenklonter- en vlokmiddelen) gedoseerd en wordt dit mengsel gefiltreerd met een doekenfilter. Bij meerdere Duitse en Zwitserse rwzi’s (o.a. rwzi Lahr) zijn positieve ervaringen opgedaan met doekfiltratie na een nageschakelde PAC-dosering.

De belangrijkste pluspunten van deze technologie zijn volgens onderzoekers:

  • lagere dosis poederkool t.o.v. bijvoorbeeld PACAS. Ervaringen in Duitsland laten zien dat met 5 mg PAC/l een vergelijkbaar verwijderingsrendement werd bereikt als met 15 mg/l in PACAS. Hiermee is de terugverdientijd naar verwachting korter dan de referentietechnieken PACAS, nageschakelde ozon met zandfiltratie en het nageschakelde 1-step filter. De verwachting is dat de CO2 footprint en GER waarde ook lager zijn dan bij deze referentie technieken;
  • toepassing op volbelaste rwzi’s waar PACAS niet ‘past’;
  • ook verwijdering van de opgeloste fracties van stikstof en fosfor (DON en DOP) door de combinatie van poederkool, coagulant en flocculant;
  • slibuitspoeling bij RWA wordt door het doekenfilter tegengehouden;
  • aanvullende verwijdering van microplastics door het doekenfilter en het coagulatieproces;
  • meerdere manieren waarop concentraat uit het doekfilter verwerkt kan worden, zoals terugvoer naar de AT voor verbeterde slibbezinking, verwerking in slibvergisting, of separate afvang en behandeling/afvoer.

Nageschakelde poederkooldosering en het toepassen van doekfiltratie op de afloop van de nabezinking  zijn reeds full-scale toegepaste technieken in het buitenland en kennen een Technology Readiness Level (TRL) van 9. Dit onderzoek staat in het teken van de combinatie van deze beide technieken en het laten aansluiten op de Nederlandse situatie. De combinatie van de technieken kent gezien onderstaande kennishiaten en gebrek aan praktijkervaring een TRL van 3. Bij een succesvolle pilottest is de verwachting dat deze techniek zeer snel een TRL van 9 kan kennen.

Innovatieprogramma ‘Microverontreinigingen uit afvalwater’ (IPMV)

Dit project maakt onderdeel uit van het ‘Innovatieprogramma Microverontreinigingen uit afvalwater’, thema Poederkool. Doel van dit programma is om snel de weg vrij te maken voor een aantal veelbelovende verwijderingstechnieken, of mogelijke verbeteringen van bestaande technieken, zodat waterschappen binnen vijf tot zeven jaar meer beproefde verwijderingstechnieken tot hun beschikking hebben waaruit ze de beste keuze kunnen maken voor hun eigen situatie.

Over deze technieken bestaan momenteel nog onzekerheden, onder meer over verwijderingsrendementen, kosten en CO2-voetafdruk. Maar ook omdat onvoldoende duidelijk is of de technieken goed kunnen worden ingepast op Nederlandse rwzi's en welke effecten er optreden in de bedrijfsvoering en het zuiveringsproces van de rwzi.

Het totale budget bedraagt ongeveer 11,5 miljoen euro. Dat geld wordt bijeengebracht door het ministerie van IenW (5 miljoen),  STOWA (2,5 miljoen) en de gezamenlijke waterschappen (4 miljoen). Het innovatieprogramma loopt tot en met 2023.