Skip to main content Skip to main nav

Pilot AdOx awzi Leiden Noord (IPMV)

Dit project betreft een pilot op awzi Leiden Noord, waarin nader onderzoek plaatsvindt naar AdOx, een veelbelovende nieuwe technologie om medicijnresten en andere microverontreinigingen uit afvalwater te verwijderen. In AdOx wordt gebruik gemaakt van een filtratiestap met synthetische zeolieten en een regeneratie van de beladen zeolieten met ozon. AdOx komt voort uit het NWO-CEC-programma.

De pilot vindt plaats in het kader van het Innovatieprogramma Microverontreinigingen uit rwzi-afvalwater van STOWA en het ministerie van IenW. Verwijdering van organische microverontreinigingen uit afvalwater staat de laatste jaren sterk in de belangstelling. Er worden daarvoor uiteenlopende technieken onderzocht. Het betreft zowel adsorptieve technieken, oxidatieve technieken, biologische technieken als membraantechnieken. Ook combinaties van technieken worden onderzocht, waaronder AdOx.

AdOx komt voor uit het Universitair onderzoeksprogramma van NWO 'Contaminants of Emerging Concern (CEC) in the Water Cycle'. Binnen dit programma is de 'proof-of-principle' van deze nieuwe technologie op laboratoriumschaal aangetoond. De tweede call van het innovatieprogramma bood zeer geschikte kans om deze techniek op pilotschaal te gaan beproeven.

AdOx is een nabehandelingsalternatief dat een kosten- en energie-efficiënt proces kan opleveren voor de verwijdering van microverontreinigingen. Het betreft een combinatie van een adsorptief proces met een oxidatief proces. In de adsorptiefase worden organische microverontreinigingen uit het afvalwater verwijderd door adsorptie aan synthetische zeolieten (zie foto projectenoverzicht). Dat gebeurt via filtratie van de afloop van de nabezinking door een filter gevuld met zeolietkorrels. Nadat het adsorbens is verzadigd, wordt het zeolietfilter geregenereerd met ozon. Hiervoor wordt ozongas door het zeolietfilter geleid en oxideert de aan de zeolietkorrels geadsorbeerde organische microverontreinigingen.

Na de afronding van een eerder uitgevoerde haalbaarheidsstudie is vastgesteld dat AdOx potentie heeft voor verdere ontwikkeling via een pilotfase. In deze pilot op awzi Leiden Noord wordt de werking en effectiviteit van de techniek nader onderzocht.

Meer over AdOx

De inzet van ozonisatie voor regeneratie van de bij AdOx gebruikte zeolieten onderscheidt zich zowel van directe ozonisatie van rwzi-effluent als van inzet van granulair actief kool in combinatie met ozon. Beide processen worden onderzocht in het IPMV of worden thans full-scale worden toegepast. In AdOx wordt ozon toegepast in een side stream voor de oxidatie van microverontreinigingen, in tegenstelling tot de hiervoor genoemde technologieën waar ozon in de hoofdstroom wordt ingebracht. Het ozonverbruik is naar verwachting aanmerkelijk lager doordat zeolieten selectief zijn voor de adsorptie van organische microverontreinigingen en slechts zeer beperkt de Background Organic Matter (BOM) adsorberen. Immers, de beladen zeolieten bevatten hoofdzakelijk organische microverontreinigingen en geen BOM.

Met betrekking tot het adsorptiedeel zijn de investeringskosten van een zeolietfilter en een korrelkoolfilter vergelijkbaar door vergelijkbare hydraulische belasting. De eenmalige aanschafkosten van zeolieten zijn hoger dan van actieve korrelkool, maar dat wordt gecompenseerd door de periodieke aanvulling van kool, vereist als gevolg van het verlies aan kool van ten minste 10 procent  dat optreedt bij iedere reactivatie van het actief kool. De pompkosten voor beide technologieën zijn voor wat betreft de adsorptiefase gelijk. De CO2 footprint door energieverbruik is daarmee vergelijkbaar. Een verschil kan optreden in de CO2 footprint van het adsorbent zelf, maar dit is afhankelijk van type zeoliet en type kool, en ook hier geldt dat er geen verlies van zeoliet optreedt door ozonregeneratie en een verlies van ten minste tien procent aan actieve kool door reactivatie.

De grote verschillen treden op tussen de regeneratie van het zeolietfilter en de reactivatie van het actief kool. Bekend is dat (thermische) reactivatie van actief kool een zeer grote milieuvoetafdruk en CO2 footprint hebben ten opzichte van ozonisatie, tot wel een factor 5. Ozonregeneratie van zeolieten is daarmee veel milieuvriendelijker dan thermische reactivatie van actief kool.