Afwegingskader Rivierkreeften; Voor beleidsmatige beslissingen door waterbeheerders en-beleidsmakers: Achtergronddocument
In Nederland leven steeds meer soorten invasieve uitheemse rivierkreeften. De aanwezigheid van deze invasieve soorten verstoort het ecologisch evenwicht, verslechtert de waterkwaliteit en maakt het moeilijker om de doelen uit de Kaderrichtlijn Water te halen. Toch is het niet eenvoudig om de hoeveelheid rivierkreeften onder controle te krijgen. Het afwegingskader rivierkreeften ondersteunt waterbeheerders bij de keuze of en zo ja welke maatregelen geschikt zijn voor de aanpak van rivierkreeften.
|
Publicatienummer |
2026-07 |
|
Thema |
Waterveiligheid, Inspecteren, beheren en onderhouden |
|
Datum |
|
Bij hoge dichtheden kan een aantal soorten uitheemse rivierkreeften een impact hebben op het functioneren van het oppervlaktewatersysteem. Er bestaan watersystemen waarbij het ecosysteem geheel is omgeslagen van helder en soortenrijk, naar troebel en soortenarm vanwege de aanwezigheid van uitheemse rivierkreeften. Daarnaast kunnen rivierkreeften zorgen voor de afname of lokaal zelfs verdwijnen van inheemse soorten. Waterbeheerders hebben behoefte aan kennis over geschikte maatregelen. Het afwegingskader biedt waterbeheerders een helder en onderbouwd overzicht van maatregelen tegen rivierkreeften in specifieke watertypen. Het omvat maatregelen om populaties invasieve uitheemse rivierkreeften te bestrijden, beheersen en indammen, op basis van geschiktheid en kosten van de maatregelen.
Het rapport is uitgewerkt met de bestaande kennis. Om tot een werkbaar afwegingskader te komen zijn voor de verschillende, in Nederland aanwezige watertypen, alle KRW-typen geaggregeerd tot 13 meer generieke watertypen. Per soort rivierkreeft is een separaat afwegingskader opgesteld, met de inschatting over: gevoeligheid van het watertype voor rivierkreeft, effecten voor de biodiversiteit, socioeconomische effecten en inschattingen of maatregelen geschikt zijn voor bestaande populaties en voor preventie.
In dit rapport staat de verbetering van de waterkwaliteit en de versterking van de ecosysteemweerbaarheid centraal. Met het afwegingskader kunnen waterbeheerders afwegen en prioriteren welke maatregelen kansrijk in een waterlichaam zijn, en wat de voor- en nadelen van iedere maatregel zijn. Daarvoor is ook een beslisboom uitgewerkt om tot de meest geschikte maatregel te komen voor een bepaald waterlichaam. De grootste kans voor structurele verbetering ligt vermoedelijk in het toepassen van een samenhangend pakket aan maatregelen.
De ontwikkeling van kennis over (combinaties van) maatregelen voor de rivierkreeftenaanpak blijft urgent om te kunnen blijven inspelen op de toenemende problematiek. Dit rapport is opgesteld door een consortium van onderzoekers van Natuurbalans - Limes Divergens, Stichting Bargerveen, EIS Kenniscentrum en andere insecten, ATKB en het Nederlands Expertisecentrum Exoten. Met waardevolle samenwerking met het Ministerie van LVVN en de begeleidingscommissie met vertegenwoordigers van waterschappen, provincies en Rijkswaterstaat.
English resume