Kaumera Nereda Gum. Samenvatting NAOP onderzoeken 2013-2018

Dit rapport vat de onderzoeken samen die zijn uitgevoerd binnen het Nationaal Alginaat Onderzoeksprogramma NAOP. In dit programma werkt een groot aantal partijen samen aan het terugwinnen, verwerken en vermarkten van Kaumera Nereda Gum, een grondstof die wordt teruggewonnen uit het zuiveringsslib van het Nereda® zuiveringsproces. Alle partijen brengen een deel van de kennis en expertise in die hiervoor nodig is. Het gaat om Waterschap Vallei en Veluwe, Waterschap Rijn en IJssel, STOWA, ingenieursbureau RoyalHaskoningDHV, Chaincraft en de TU Delft.

Na de succesvolle ontwikkeling van de Nereda® technologie in het Nationaal Nereda Onderzoeksprogramma (NNOP, 2008-2013) is in 2013 het Nationaal Alginaat Onderzoeksprogramma gestart (NAOP). De aanleiding voor dit onderzoeksprogramma was de ontdekking van een alginaatachtig polymeer in het korrelslib dat wordt gevormd in Neredareactoren. Winning van dit polymeer is mogelijk door het slib uit Nereda-installaties op een vergelijkbare manier te extraheren als gebeurt bij de extractie van alginaat uit zeewier en past goed bij de energie- en grondstoffenfabriek die waterschappen op verschillende rwzi’s ontwikkelen.

Chemische karakterisering van het polymeer heeft uitgewezen dat het gaat om een mengsel van eiwitten, polysachariden en andere organische componenten en dat vooral de polysachariden overeenkomsten hebben met alginaat maar ook met een polysacharide dat als 'arabic gum' bekend staat.

Vanwege de veelzijdigheid van het product, de verschillende mogelijke toepassingen en de invloed van de extractiemethode op de samenstelling van het product is een andere naam voorgesteld: Kaumera Nereda gum (Kaumera). Kaumera betekent kameleon in het Maori, de taal van de oorspronkelijke bewoners van Nieuw Zeeland. Deze metafoor past goed bij de eigenschappen van het polymeer die mede bepaald worden door de extractiemethode.


Dit rapport vat de onderzoeken samen die zijn uitgevoerd binnen het NAOP. Achtereenvolgens wordt ingegaan op:
    •    De geschiedenis en de organisatie van het NAOP
    •    Eigenschappen van Kaumera
    •    De extractie van Kaumera uit korrelslib
    •    Mogelijke toepassingen van Kaumera
    •    Duurzaamheidsaspecten
    •    Perspectief voor de waterschappen