Handreiking Risicogestuurd beheer en onderhoud van waterkeringen

Deze Handreiking helpt waterschappen bij het praktisch inrichten van risicogestuurd beheer en onderhoud van primaire en regionale waterkeringen. Met deze aanpak hebben waterschappen continu inzicht in de feitelijke toestand van de waterkering. Het geeft ze tevens de mogelijkheid maatregelen toe te passen die voorzien in een meerjarig kosteneffectieve risicobeheersing. Daarmee voldoen hun waterkeringen efficiënt en toekomstvast aan de veiligheidseisen en geven ze continu aantoonbaar adequaat invulling aan de Zorgplicht.

Per 1 januari 2014 is de rol van toezichthouder voor de primaire waterkeringen overgedragen van de provincie naar het Rijk. Dit is een wijziging van de Waterwet op basis van het Bestuursakkoord Water. In de praktijk oefent de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) namens het Rijk het toezicht uit. De ILT houdt toezicht op de periodieke beoordeling van de primaire waterkeringen en op de wijze waarop de beheerder de bjbehorende Zorgplicht uitvoert. Over beide rapporteert de ILT aan de minister.

ZORGPLICHT

De Zorgplicht behelst kortweg dat waterkeringbeheerders de wettelijke taak hebben om hun primaire keringen continu en aantoonbaar aan de veiligheidseisen te laten voldoen en het daarvoor noodzakelijke beheer en onderhoud te verzorgen. Om die reden inspecteert de beheerder de waterkeringen regelmatig om te beoordelen of de fysieke toestand van de kering in overeenstemming is met de (ontwerp)eisen. In het geval de fysieke toestand van de kering door bijvoorbeeld technische veroudering of (storm)schade niet meer voldoet aan de (ontwerp)eisen, dient de beheerder de nodige onderhouds- en herstelmaatregelen te treffen.

WATERWET IN RELATIE TOT DE ZORGPLICHT

Op grond van de Waterwet heeft de beheerder de opdracht ervoor te zorgen dat de primaire keringen aan de veiligheidseisen voldoen en blijven voldoen. Dit is een algemene instructie en de beheerders hebben de beoordelingsvrijheid om te bepalen op welke wijze invulling wordt gegeven aan deze plicht.

Voor een goede invulling van deze zogenoemde Zorgplicht, zal de waterkeringbeheerder continu inzicht moeten hebben in de feitelijke toestand van de waterkering. Daarvoor zal onder andere inspectie en monitoring van de waterkering nodig zijn, evenals het uitvoeren van onderhoudsmaatregelen. De beheerder maakt voortdurend afwegingen om doelgericht en kostenefficiënt de prestaties op peil te houden en risico’s te beheersen.

RISICOGESTUURD

In opdracht van STOWA heeft een groep van 17 vertegenwoordigers van 11 van de 22 waterschappen en Rijkswaterstaat in zogenoemde ‘Werkplaatsen’ de onderhavige Handreiking ontwikkeld. Deze Handreiking is bedoeld om waterschappen te helpen bij het praktisch inrichten van risicogestuurd beheer en onderhoud van primaire én regionale waterkeringen.

Met deze risicogestuurde aanpak hebben waterschappen naast continu inzicht in de feitelijke toestand van de waterkering, de mogelijkheid maatregelen toe te passen die voorzien in een meerjarig kosteneffectieve risicobeheersing. Daarmee voldoen de waterkeringen efficiënt en toekomstvast aan de veiligheidseisen en geeft een beheerder continue aantoonbaar adequaat invulling aan de Zorgplicht.

Behoefte aan (extra) ondersteuning bij de implementatie van deze handreiking? Neem contact op met Piet Stouten pjstouten@zeelandnet.nl, 06 512 322 45.