Kwetsbaarheid van veenkaden voor droogte

In deze notitie wordt een gefaseerde inventarisatie van kwetsbare (veen-) kaden beschreven. De fasen betreffen achtereenvolgens: een kwalitatieve inventarisatie van kwetsbare (veen-) kaden op basis van kenmerken van 
de omgeving en kade; 
prioriteren van kwetsbare veenkaden op basis van risico (kans en gevolg); 
kwantitatief rangschikken van risicovolle (veen-) kaden.

Geconcludeerd wordt dat deze rangschikking het inspectieplan kan ondersteunen ten aanzien van de vraag welke kaden als eerst (intensief) geinspecteerd dienen te worden tijdens droogte. Aanvullend wordt geconcludeerd dat vaststelling van een kritieke waarde van de potentiële afname van de opdrijfveiligheid, een eventuele beslissing tot het nemen van maatregelen kwantitatief kan onderbouwen.

Achtergrond

In navolging op het korte termijn onderzoek Veenkaden (najaar 2003) is STOWA in januari 2004 een middellange termijn onderzoek Veenkaden gestart. Doelstelling van dit onderzoek is het opstellen van een ondersteunend advies aan de waterschappen voor de bewaking van de veiligheid van veenkaden (en kaden op veenondergrond) gedurende de komende zomerperiode. In februari jl. is reeds een eerste notitie (STOWA rapport. 2004-07) aan de waterschappen verzonden, met een aanbeveling betreffende de voorbereiding op de komende zomer.

Enkele deelonderzoeken van het middellange termijn onderzoek worden nog tijdens de zomer voortgezet. Pas na de zomer volgt de integrale eindrapportage van het middellange termijn onderzoek Veenkaden. Deze eindrapportage omvat een bundeling van de resultaten van de verschillende deelonderzoeken en een hoofdrapport met een synthese van de ontwikkelde inzichten.

Omwille van de tijdigheid worden vooruitlopend op de integrale eindrapportage de volgende ondersteunende adviezen aan de waterschappen in separate notities gerapporteerd:

  • droogte monitoring: hulpmiddel voor de bepaling van de vereiste waakzaamheid voor veenkaden (STOWA-rapport 2004-15);
  • kwetsbaarheid van veenkaden voor droogte: hulpmiddel voor de identificatie van kwetsbare veenkaden en prioritering van veenkaden voor inspectie tijdens droogte;
  • preventieve maatregelen om de veiligheid van de veenkaden tijdens droogte te waarborgen.

Deze notitie (rapportnummer 2004-17) betreft een advies ten aanzien van de identificatie van kwetsbare (veen-)kaden op veenondergrond en eventuele prioritering van dergelijke (veen-) kaden voor inspectie gedurende de komende zomer. Dit advies is gebaseerd op een studie naar de kwetsbaarheid van veenkaden voor verdroging, zoals deze door een STOWA-projectteam in samenwerking met acht waterschappen is uitgevoerd.

Er is reeds eerder is gerapporteerd over de kwetsbaarheid van veenkaden voor droogte, te weten:

  • een (kwalitatief) beslisschema zoals beschreven in STOWA-rapport 2004-06;
  • de eerste aanzet tot een kwantitatieve bepaling voor de kwetsbaarheid voor droogte, zoals beschreven in STOWA-rapport 2004-07.