Verkenning ERT-metingen voor het meten en monitoren van bevergangen
Dit rapport doet verslag van een onderzoek waarin is onderzocht in hoeverre Electrical Resistivity Tomography de ligging, diepte en omvang van beverholen kan achterhalen. De resultaten laten zien dat deze techniek ondergrondse graverij van bevers betrouwbaar kan detecteren.
|
Publicatienummer |
2026-11 |
|
Thema |
Waterveiligheid, Inspecteren, beheren en onderhouden |
|
Datum |
|
Gravende bevers en dassen hebben een positieve ecologische impuls op een natuurlijker inrichting van het landschap en het vergroten van de biodiversiteit. Tegelijkertijd komen graverijen door bevers en dassen in dijken steeds vaker voor, wat risico’s oplevert voor de stabiliteit en veiligheid van waterkeringen. Waterbeheerders beschikken inmiddels over meer kennis van het natuurlijke gedrag van deze dieren, waardoor inspecties gerichter kunnen plaatsvinden. Desondanks blijft monitoring kostbaar en arbeidsintensief.
Dat vraagt om de ontwikkeling van efficiënte en effectieve meet- en monitoringstechnieken. STOWA riep in 2024 op kansrijke technieken aan te melden. Dit rapport beschrijft een proof-of-concept van een detectietechniek, die Electrical Resistivity Tomography (ERT) combineert met handheld Lidarmetingen. ERT is een meetmethode waarmee je in de grond kijkt door elektrische stroom te gebruiken. Verschillende bodemlagen geleiden stroom anders, waardoor je een soort ondergrondse kaart kunt maken zonder te graven. Lidar is een meettechniek die met laserpulsen afstanden meet en zo zeer nauwkeurige driedimensionale kaarten maakt, ook van de ondergrond.
In het project werd ERT gebruikt als detectie- en signaleringsmethode en Lidar als referentie- en validatietechniek om de ligging, diepte en omvang van beverholen te achterhalen. De Lidarmeting leverde een gedetailleerd driedimensionaal beeld op waarmee het hol zichtbaar werd.
De resultaten laten zien dat ERT ondergrondse graverij van bevers betrouwbaar kan detecteren. Ook bevatten de ERT-profielen informatie over de lithologische opbouw en de grondwaterverzadiging van de ondergrond, waarmee dijkbeheerders een risicobeoordeling kunnen uitvoeren. De combinatie van ERT en Lidar is dan ook een veelbelovende, niet-destructieve techniek voor de opsporing van bevergraverijen, met mogelijkheden voor langjarige in situ-monitoring. Om de toepasbaarheid van ERT verder te toetsen, bevelen de onderzoekers aan een langjarig veldexperiment uit te voeren en een gestandaardiseerd ERT-meet- en monitoringprotocol op te stellen voor de detectie van bevergraverijen.
English resume