Onzekerheden bij wateroverlast. Impact op berekende schades en investeringen

De kennis van het watersysteem en de kwaliteit van de weerslag daarvan in modeldata zijn bepalend voor de berekende omvang van schade als gevolg van wateroverlast en dus voor de omvang van de wateropgave. Dit rapport gaat dieper in op de onzekerheden die hierbij een rol spelen en geeft aanbevelingen om deze onzekerheden te verkleinen. Data op orde is daar een van.

Waterschappen staan voor de opgave om het watersysteem zo in te richten dat tegen aanvaardbare kosten zo min mogelijk wateroverlast ontstaat. Voor de besluitvorming over te nemen maatregelen wordt gebruik gemaakt van hydrologische modelresultaten. Modellen en de resultaten daarvan zijn en blijven vereenvoudigde weergaven van de werkelijkheid en kennen een onzekerheid. Het is voor de waterschappen van belang om deze onzekerheid zo veel mogelijk te reduceren en de effectiviteit van maatregelen zo ‘zeker mogelijk te krijgen’. De vraag is waar de meeste winst in het reduceren van onzekerheden zit.

Deze studie maakt inzichtelijk dat aannames en onzekerheden een significant effect hebben op de berekende schades en wateropgave. Deze berekeningen hebben vervolgens invloed op de investeringen om de wateroverlast te mitigeren.

Het onderzoek wijst uit dat de grootste onzekerheden zitten in:

  • de bodemeigenschappen, oftewel de kalibratieparameters die het neerslag-afvoerproces in de bodem beschrijven;
  • monitoringsgegevens van het oppervlaktewater (afvoeren en waterstanden);
  • het beheerregister (de locatie en dimensies van de dwarsprofielen en kunstwerken);
  • de neerslagstatistiek van extreme neerslaggebeurtenissen (inbegrepen de onzekerheden
  • in de waarnemingen, de klimaatontwikkeling en de statistische beoordeling zelf);
  • de schadefuncties zoals opgenomen in de Waterschadeschatter.

Het rapport gaat dieper in op de gevonden onzekerheden en geeft aanbevelingen om deze onzekerheden te verkleinen. Data op orde is daar een van. Duidelijk is dat hier door de waterschappen nog veel te winnen valt. Vanzelfsprekend blijft ook STOWA werken aan de kennis die er nodig is om onzekerheden zo veel mogelijk te verkleinen. Zo houdt de STOWA de neerslagstatistiek en de Waterschadeschatter beschikbaar en up-to-date.